فَلَمَّا آسَفُونا ، انْتَقَمْنا مِنْهُمْ . « 1 » - پس هنگامى كه بر ما خشم گرفتند ، از آنان انتقام گرفتيم . و گروهى از دانشمندان اهل لغت و مفسّران ياد آور شده‌اند كه فرمايش خداوند - جلّ جلاله - يعنى آسَفُونا به معناى « أغضبونا » مىباشد . « جوهرى » در كتاب « صحاح » « 2 » آورده است ( درست به اين لفظ ) « و أسف عليه أسفا ، يعنى بر او غضب و خشم نمود ، و آسفه ، يعنى او را به خشم آورد . » و طبرسى « 3 » در تفسير اين آيه گفته است : فَلَمَّا آسَفُونا يعنى ما را به خشم آوردند ، و غضب و خشم خداوند سبحان ، ارادهء عقاب آنان است . نگفته است كه « غضب خداوند همان عقاب آنان است . » ؛ بنا بر اين خداوند - جلّ جلاله - در اين آيه ، پيش از عقاب نمودن آنان ، بر آنان أسف ( كه همان غضب و خشم او - جلّ جلاله - است ) نموده ، و اين تعبير ديگر از انتقام است ، و اين مطلب واضح و آشكار است . 3 - علاوه بر اين ، چگونه اين مطلب بر صاحبان فهم و دانش مخفى است ، در حالى كه خداوند - جلّ جلاله - مىفرمايد : وَ مَنْ يَقْتُلْ مُؤْمِناً مُتَعَمِّداً ، فَجَزاؤُهُ جَهَنَّمُ خالِداً فِيها ، وَ غَضِبَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَ لَعَنَهُ وَ أَعَدَّ لَهُ عَذاباً عَظِيماً . « 4 » - و هر كس به عمد مؤمنى را بكشد ، جزايش جهنّم جاودانى خواهد بود ، و خداوند بر او خشم نموده و لعنت فرموده و از رحمتش دور مىگرداند ، و عذاب و كيفر بزرگى براى او آماده خواهد نمود . آيا نمىبينى كه خداوند - جلّ جلاله - در قرآن ، به صراحت بر اساس فهم خردمندان ، « غضب » را بر « عذاب و عقاب » و بلكه بر « آماده نمودن عذاب جهنّم » مقدّم داشته است ؟ !

--> ( 1 ) زخرف ( 43 ) : 55 . ( 2 ) صحاح ، مادّهء أسف ، ج 4 ، ص 1330 . ( 3 ) مجمع البيان ، ج 9 ، ص 80 . ( 4 ) نساء ( 4 ) : 93 .